3.1 Hvernig þekkjum við nafnorð?

Eins og áður sagði búa nafnorð yfir ákveðnum eiginleikum sem greina þau frá öðrum orðum í öðrum orðflokkum.  Við skulum skoða þá helstu. 

 

  • Nafnorð bæta við sig greini.

 

Nafnorð er einu orðin sem bæta við sig greini.  Því getur verið auðveldast að prófa að bæta greini við orðið, sem á að greina, eða taka greininn af.  Ef orðið er með greini eða hægt að bæta honum við það er um nafnorð að ræða. 

Það ber þó að hafa í huga að ekki bæta öll nafnorð við sig greini og á það gjarnan við um sérnöfn. Bæjarnafnið Á er t.d. sjaldnast haft með greini en samnafnið á tekur með sér greini (áin er straumhörð). 

 

Dæmi um viðskeyttan greini:  ást-in, fólk-ið, bolli-nn, stefna-n, á-in. 

 

  • Hægt er að skipta  nafnorðum út og setja fornafn í staðinn.

 

Dæmi:  Maðurinn elskaði konuna – (Hann) elskaði (hana). Tilvistarstefnan varð vinsæl í Frakklandi. -  (Hún) varð vinsæl.

 

Lítum í þessu sambandi á orðið hver. Ef það er nafnorð má bæta við það greini og skipta því út fyrir fornafn: Ég sá hver-inn gjósa; ég sá hann gjósa.

 

 

Verkefni:

  1. Nefndu tvennt sem greinir nafnorð frá öðrum orðflokkum.
  2. Hvaða tegund nafnorða tekur sjaldnast greini?